Chorwackie makarony i kluski – przegląd najpopularniejszych rodzajów oraz inspiracje do gotowania
Chorwackie makarony i kluski – tradycja na talerzu
Chorwacja, kraj o niezwykle bogatej tradycji kulinarnej, słynie nie tylko ze świeżych owoców morza czy wyśmienitych win, ale również z różnorodnych makaronów i klusek, które od stuleci uzupełniają domowe posiłki. Na przestrzeni dziejów chorwackie makarony i kluski zyskały swoją unikalną tożsamość dzięki wpływom włoskiej kuchni, bogactwu lokalnych składników oraz regionalnym tradycjom kulinarnym.
W niniejszym artykule przedstawimy najpopularniejsze rodzaje chorwackich makaronów i klusek, wyjaśnimy różnice między nimi, a także podpowiemy, jak można wykorzystać je w codziennych, inspirujących potrawach.
Najczęściej spotykane rodzaje chorwackich makaronów
Chociaż składniki bazowe są zbliżone do tych używanych w Włoszech czy Europie Środkowej, to każda chorwacka odmiana makaronu ma swój własny charakter.
Fuži – makaron z Istrii
Jedną z najbardziej rozpoznawalnych form makaronu na półwyspie Istria jest fuži. Kształtem przypomina niewielkie rurki lub romby, które są skręcone w charakterystyczny sposób. Ciasto na fuži wyrabia się z mąki pszennej, jajek i odrobiny soli, a następnie rozwałkowuje i wycina w romby, by po chwili skręcić je w miniaturowe rurki.
Fuži najczęściej serwuje się z tradycyjnymi sosami mięsnymi, np. gulaszem z dziczyzny, lub z lokalnym sosem truflowym.
Pljukanci – ręcznie zwijane kluski
Pljukanci to doskonały przykład tradycyjnych chorwackich klusek, które powstają poprzez odrywanie kawałków ciasta i ręczne zwijanie ich w cienkie, podłużne wałeczki. Ciasto składa się przeważnie z mąki, wody oraz szczypty soli, rzadziej z dodatkiem jajek.
To delikatne kluski, które idealnie komponują się z prostymi sosami na bazie oliwy z oliwek i czosnku, warzyw, a także owoców morza.
Šurlice – specjalność wyspy Krk
Šurlice to długie, grube kluski, które są wyrabiane głównie na wyspie Krk. Kształtem przypominają skręcone rurki, a ich przygotowanie jest mocno związane z lokalnym dziedzictwem. Formuje się je poprzez owijanie cienkich pasm ciasta wokół drewnianego patyczka.
Najczęściej podaje się je z sosem gulaszowym (mięsnym lub z owoców morza), dzięki czemu chłoną aromaty i stają się niezwykle sycące.
Mlinci – pieczony makaron z północnej Chorwacji
Mlinci to forma cienkiego makaronu, która po rozwałkowaniu i pokrojeniu jest… pieczona w piecu lub na płaskiej blasze! Gotowe płaty łamie się na mniejsze kawałki, gotuje krótko w wodzie, a następnie polewa tłuszczem pozostałym po pieczonym mięsie.
To popularny dodatek do tradycyjnych mięs, zwłaszcza pieczonego kurczaka lub kaczki.
Kluski w chorwackiej kuchni – regionalne wariacje
Chociaż niektóre z wymienionych wyżej rodzajów to połączenie makaronu i klusek, w wielu regionach Chorwacji najlepiej smakują klasyczne kluski.
Njoki (gnocchi) – odświeżona klasyka
Chorwackie njoki przypominają włoskie gnocchi, ale nieco różnią się konsystencją i smakiem. Przygotowuje się je z gotowanych ziemniaków, mąki i jajek. Njoki można podawać z pomidorowym ragù, gulaszem, masłem szałwiowym czy tartym serem.
Žličnjaci – kluski kładzione łyżką
Žličnjaci, czyli kluski kładzione łyżką, są bardzo szybkie w przygotowaniu i idealnie nadają się do zup oraz mięsnych sosów. Charakterystyczne dla regionu Slawonii i Podrawia zaskakują swoją prostotą i delikatnością. Składniki to mąka, jajka, woda oraz odrobina soli.
Tarana – drobniutki makaron do zup
Tarana to odpowiednik zacierki, wyrabiany z mąki, jajek, czasem z dodatkiem mleka. Rozcierana na tarce lub kruszona, stanowi znakomity dodatek do zup, także tych na bazie rosołu z kurczaka.
Inspiracje kulinarne – jak wykorzystać chorwackie makarony i kluski?
Tradycyjne chorwackie makarony i kluski wyśmienicie sprawdzają się w roli głównego składnika sycących posiłków. Oto kilka pomysłów, jak je przygotować:
Fuži z sosem truflowym
Na Istrii zestawienie fuži z aromatycznymi, świeżymi truflami to prawdziwy rarytas. W domowych warunkach możesz dodać do ugotowanego makaronu odrobinę masła, śmietanki, tartego sera oraz kilka kropli truflowego oleju – smak będzie niepowtarzalny.
Pljukanci z krewetkami i cukinią
Lekkie kluski pljukanci świetnie komponują się z owocami morza. Podsmaż krewetki na oliwie z czosnkiem, dodaj paski cukinii i świeże pomidory, a całość wymieszaj z ugotowanymi kluskami. Skrop świeżą pietruszką i podawaj na ciepło.
Njoki zapiekane w sosie pomidorowym
Njoki możesz ułożyć w naczyniu żaroodpornym, zalać aromatycznym sosem pomidorowo-bazyliowym i zapiec z mozzarellą. To danie idealnie nadaje się zarówno na szybki obiad, jak i na kolację w gronie przyjaciół.
Kluski žličnjaci do rosołu
Drobne kluski žličnjaci doskonale nadają się do domowego rosołu. Wystarczy nabrać porcję masy łyżką i wrzucać do gotującego się bulionu – w kilka minut kluski są gotowe.
Gdzie kupić chorwackie makarony i kluski?
Współczesne chorwackie sklepy oferują szeroką gamę tradycyjnych makaronów i klusek – zarówno tych produkowanych przemysłowo, jak i robionych ręcznie przez lokalnych producentów. Warto szukać ich w działach z produktami regionalnymi, na lokalnych targach oraz sklepach internetowych specjalizujących się w kuchni śródziemnomorskiej.
Podsumowanie – smakuj tradycję z Chorwacji
Chorwackie makarony i kluski to nie tylko symbol regionalnej tożsamości, ale także inspiracja do zabawy w kuchni i odkrywania nowych smaków. Jeśli marzysz o kulinarnej podróży nad Adriatyk, zacznij od eksperymentowania z fuži, pljukanci, šurlice i innymi tradycyjnymi specjałami. Smak tych prostych, a jednocześnie wyrafinowanych dań z pewnością pozwoli poczuć urok chorwackiej gościnności i tradycji!